Araştırma: Bazı virüsler, Tip 1 diyabeti tetikleyebilir

Bilimsel araştırmalar; enterovirüsler, rotavirüs, Covid-19 ve Epstein-Barr virüsünün, Tip 1 diyabete yol açabilecek bağışıklık hücrelerini harekete geçirebileceğini ortaya koyuyor.

Tip 1 diyabet, bağışıklık sisteminin pankreastaki insülin üreten hücrelere saldırmasıyla ortaya çıkan, ömür boyu süren otoimmün bir hastalık. Vücut yeterli insülin üretemediğinde kan şekeri seviyesi kontrolsüz şekilde yükseliyor. Tip 2 diyabetin aksine, Tip 1 diyabet önlenemiyor ve bağışıklık sisteminin bu aşırı tepkisinin kesin nedeni hala bilinmiyor.
Ancak Mirror’da yer alan habere göre, bazı virüsler bağışıklık sistemini tetikleyerek hastalığın başlamasına veya hızlanmasına neden olabilir.. Bu virüsler arasında özellikle dört tanesi öne çıkıyor:
Enterovirüsler
Çocuklar ve gençler arasında sık görülen enterovirüsler, genellikle hafif solunum yolu enfeksiyonlarına yol açıyor. Ancak nadiren de olsa yenidoğanlarda sepsis, menenjit veya kalp kası iltihabı (miyokardit) gibi ciddi sorunlara neden olabiliyor.
Daha önce yapılan bir çalışmada, enterovirüs enfeksiyonu uzun süren çocukların diyabete yakalanma riskinin daha yüksek olduğu görüldü.
Rotavirüs
Bağırsakları etkileyen yaygın bir virüs olan rotavirüs, neredeyse her çocuğun beş yaşına kadar en az bir kez geçirdiği bir enfeksiyona neden oluyor. Bazı çocuklar iki kez enfekte olabilirken, yetişkinlerde enfeksiyon daha nadir görülüyor.
ABD’de 1,4 milyondan fazla çocuğu kapsayan bir araştırma, rotavirüs aşısı olan çocukların Tip 1 diyabet riskinin, aşı olmayanlara göre yüzde 33 daha düşük olduğunu gösterdi. Ancak farklı ülkelerde yapılan benzer çalışmalar, çelişkili sonuçlar ortaya koydu.
Covid-19
Covid-19 pandemisi sırasında çocuklarda Tip 1 diyabet vakalarında artış gözlemlendi. Laboratuvar ortamında yapılan ilk çalışmalar, virüsün pankreasa doğrudan zarar verebileceğini öne sürse de bu konuda kesin ve net bulgular henüz mevcut değil.
Epstein-Barr Virüsü
Genellikle 15-24 yaş arası bireylerde görülen enfeksiyöz mononükleoz ile ilişkilendirilen Epstein-Barr virüsü, insan herpes virüslerinin dokuz türünden biri. Uzmanlara göre, çoğu insan bu virüsü hayatı boyunca farkında olmadan geçiriyor.
Bazı araştırmalar, Epstein-Barr virüsünün bağışıklık sistemini aşırı uyararak, insülin üreten hücrelere saldırılmasına yol açabileceğini öne sürüyor. Ancak virüsün doğrudan Tip 1 diyabete neden olduğuna dair kesin bir kanıt henüz bulunmuş değil.

Door Haluk