.jpg?width=930&format=webp)
Taliban yönetiminin radarında bu kez erkeklerin sakal boyu var. Sokaklarda devriye gezip berberleri gözaltına alan yetkililer, sakalını kesenlerin “kadına benzemeye çalıştığını” ileri sürüyor.
SAKALIN UZUN OLMASI ARTIK ZORUNLU
Afganistan’daki Taliban yönetimi, sakal uzunluğuna dair denetimlerini de artırdı. Berberler, erkeklerin sakallarını “çok kısa” kestikleri gerekçesiyle gözaltına alınma riskiyle karşı karşıya.
Geçen ay İyiliği Yayma ve Kötülüğü Önleme Bakanlığı, sakalların bir yumruk uzunluğundan daha kısa olmamasının artık “zorunlu” olduğunu duyurdu. Bakan Halid Hanafi, hükümetin “milleti şeriata uygun bir görünüme yönlendirme sorumluluğu” bulunduğunu belirtti.
Bakanlık görevlileri, kurala uyulup uyulmadığını denetlemek için kent sokaklarında devriye geziyor.
“HERKES ONLARDAN KORKUYOR”
Güneydoğudaki Gazni vilayetinde 30 yaşındaki bir berber, çalışanlarından birinin bir müşteriye Batı tarzı saç kesimi yapmasının ardından üç gece gözaltında tutulduğunu söyledi.
“Önce soğuk bir salonda tutulduk. Serbest bırakılmam için ısrar edince beni soğuk bir konteynere naklettiler.” diyen berber, herhangi bir suçlama yöneltilmeden serbest bırakıldığını aktardı. Ancak devriyeler sırasında müşterileriyle birlikte saklandığını ifade etti.
“Kimse tartışamaz ya da soru soramaz. Herkes onlardan korkuyor.” diyen berber, bazı durumlarda hem berberlerin hem de müşterilerin gözaltına alındığını söyledi.
Birleşmiş Milletler’in raporuna göre, geçen yıl Kunar vilayetinde üç berber, bakanlığın kurallarını ihlal ettikleri gerekçesiyle üç ila beş ay arasında hapis cezasına çarptırıldı.
SAKAL TIRAŞINA KADIN BENZETMESİ
Denetimlerin artmasıyla birlikte Dini İşler Bakanlığı da daha katı talimatlar yayımladı. Kasım ayında imamlar için hazırlanan sekiz sayfalık rehberde, hutbelerde sakal tıraşının “büyük günah” olarak nitelendirilmesi istendi.
Bakanlık, sakal tıraş eden erkeklerin “kadınlara benzemeye çalıştığını” savundu.
ÜNİVERSİTELERE DE UZANAN TALİMATLAR
Uygulamalar, kadınların eğitimden men edildiği ve yalnızca erkek öğrencilerin bulunduğu üniversitelere de yansıdı.
Kabil Üniversitesi’nde 22 yaşındaki bir öğrenci, öğretim görevlilerinin “sakal ve baş örtüsünü de içeren uygun İslami görünüme sahip olmayanların notlarının düşürüleceği” yönünde uyarıda bulunduğunu söyledi.
“KİŞİSEL ALAN” TARTIŞMASI
Kabil’de 25 yaşındaki bir berber, genç müşterilerin kısa sakal tercihine rağmen “çok sayıda kısıtlama” ile karşı karşıya olduklarını belirtti.
“Berberler özel işletmeler. Sakal ve saç kişisel bir mesele. İnsanlar istedikleri gibi kestirebilmeli.” diyen berberin bu görüşlerine, Bakan Hanafi karşı çıktı.
Hanafi, erkeklere “şeriata uygun şekilde sakal uzatmalarını söylemenin” kişisel alana müdahale olarak değerlendirilemeyeceğini savundu.
İŞLER DURMA NOKTASINDA
Afganistan’da halkın büyük bölümü dindar Müslümanlardan oluşsa da Taliban’ın 2021’de yeniden iktidara dönmesinden önce büyük şehirlerde yaşayanlar dış görünüşleri konusunda daha serbestti.
Kabil’deki 25 yaşındaki berber, artık daha az kişinin yakın tıraşı tercih ettiğini ve işlerinin düştüğünü söyledi. “Örneğin memurlar haftada birkaç kez saçlarını yaptırırdı. Şimdi çoğu sakal bıraktı, bir ay boyunca gelmeyenler var.” dedi.
“İSLAMİ SAÇ YAPIN, İNGİLİZ SAÇI DEĞİL”
Başkentte 50 yaşındaki bir başka berber ise “ahlak devriyelerinin her gün gelip denetim yaptığını” anlattı.
Bu ay yaşanan bir olayda bir görevlinin dükkana girerek, “Saçı neden böyle kestin?” diye sorduğunu aktardı. Berber, “Çocuğun küçük olduğunu anlatmaya çalıştık. Ama ‘Hayır, İslami saç yapın, İngiliz saçı değil’ dedi.” ifadelerini kullandı.